Geçmişin İzinde Bir Yolculuk
Tarih, yalnızca olayların kronolojik bir sıralaması değildir; o, bir halkın belleğidir. Her şehir, her kasaba, her köy kendi hikâyesini taşır. Bu hikâyeler, coğrafyanın sessiz tanıkları olarak kültürel kimliğimizi şekillendirir. Tarihçi için en anlamlı yolculuk, bu yerel hikâyelerin ardındaki toplumsal dönüşümleri keşfetmektir. Güce de bu anlamda sıradan bir yerleşim değil, Karadeniz’in derin tarihsel dokusuna işlenmiş özel bir duraktır. Peki Güce ne zaman ilçe oldu? Bu sorunun yanıtı, sadece bir idari değişikliğin değil, bir bölgenin sosyo-ekonomik dönüşümünün de hikâyesidir.
Güce’nin Tarihsel Kökleri
Güce, coğrafi olarak Giresun iline bağlı, Karadeniz’in iç kesimlerine yaslanmış bir ilçedir. Bölge, tarih boyunca Pontus Krallığı’ndan Osmanlı İmparatorluğu’na kadar pek çok uygarlığın etkisini taşımıştır. İsmini, bölgenin akarsularının güçlü akışından aldığı rivayet edilir — “güç”ten, “kuvvet”ten doğan bir anlam taşır.
Osmanlı döneminde Güce, uzun süre Espiye’ye bağlı bir köy olarak anılmıştır. Tarım, özellikle fındık üretimi, bölgenin temel geçim kaynağıydı. Ancak Cumhuriyet’in ilk yıllarından itibaren ülkenin yeniden yapılanma süreci, küçük yerleşimlerin kaderini değiştirmeye başladı. Eğitim, ulaşım ve kamu hizmetlerinin yaygınlaşmasıyla birlikte, Güce de yavaş yavaş kendi kimliğini kurmaya yöneldi.
İlçe Olma Sürecine Giden Yol
Güce’nin ilçe olması 20. yüzyılın ikinci yarısında, Türkiye’nin yerel yönetim politikasındaki dönüşümlerle doğrudan bağlantılıdır. 1970’li yıllarda, kırsal kalkınmayı desteklemek amacıyla yeni ilçeler oluşturulması politikası gündeme geldi. Bu dönemde, ulaşım ve ekonomik potansiyeli artan yerleşim yerlerinin idari statülerinde değişiklikler yapılmaya başlandı.
Bu gelişmeler ışığında, Güce 9 Mayıs 1990 tarihinde 3644 sayılı kanunla ilçe statüsüne kavuştu. Bu karar, yalnızca bir bürokratik düzenleme değil; bölgenin sosyo-kültürel kimliğinin tescil edilmesi anlamına da geliyordu. Artık Güce, kendi belediyesi, kaymakamlığı ve kurumsal yapılanmasıyla bağımsız bir yönetim birimi haline gelmişti.
Bu değişim, yerel halk için büyük bir gurur kaynağı oldu. Çünkü ilçe olmak, bir yerleşim yerinin yalnızca nüfusuyla değil, ekonomik ve kültürel potansiyeliyle de tanındığının göstergesidir.
Toplumsal Dönüşümün Eşiğinde: Güce’nin Yeni Yüzü
Güce’nin ilçe oluşu, bölgedeki toplumsal yaşamı da dönüştürdü. Yeni idari yapı, kamu hizmetlerine erişimi kolaylaştırdı; eğitim kurumlarının ve sağlık merkezlerinin sayısı arttı. Ulaşım olanaklarının gelişmesiyle birlikte Güce, çevre köyler için de bir merkez haline geldi.
Fındık üretimi ve küçük ölçekli ticaret, bölgenin ekonomik omurgasını oluştururken, son yıllarda özellikle ekoturizm potansiyeli ön plana çıkmaya başladı. Yeşilin her tonuna sahip doğası, derin vadileri ve misafirperver insanlarıyla Güce, hem tarihsel bir kimlik hem de geleceğe dair umut barındırıyor.
Bu dönüşüm, aslında Türkiye’nin genel modernleşme sürecinin küçük bir aynasıdır. Kırsaldan kente göç, yerel yönetimlerin güçlenmesi, kültürel kimliğin korunması gibi temalar, Güce’nin hikâyesinde de yankı bulur.
Bir İlçenin Hikâyesinden Bir Ülkenin Dönüşümüne
Güce’nin ilçe olması, Türkiye’nin 1990’larda geçirdiği idari yeniden yapılanmanın bir parçasıydı. Aynı dönemde pek çok yeni ilçe kuruldu: idari merkezler yeniden tanımlandı, devletin taşra örgütleri daha erişilebilir hale getirildi. Bu süreç, yerel demokrasinin güçlenmesi adına da önemli bir adım olarak değerlendirilebilir.
Güce, bu bağlamda sadece bir idari birim değil, yerel kalkınmanın sembolü haline geldi. İlçe olduktan sonra eğitim oranının yükselmesi, gençlerin üniversiteye yönelmesi, kültürel etkinliklerin artması bu değişimin toplumsal boyutunu gösterir.
Geçmişten Bugüne Güce: Bir Belleğin Sürekliliği
Bugün Güce, Karadeniz’in sessiz ama derin hikâyesini taşımaya devam ediyor. İlçe olmanın üzerinden geçen yıllar, bölge halkının belleğinde bir dönüm noktası olarak yer etmiş durumda. Ancak asıl önemli olan, bu tarihsel sürecin bugüne nasıl ışık tuttuğudur.
Tarih, yalnızca geçmişi anlatmak için değil, bugünü anlamlandırmak için vardır. Güce’nin ilçe oluş hikâyesi de bize şunu hatırlatır: bir toplumun ilerlemesi, yerel kimliklerin güçlenmesiyle mümkündür.
Güce ne zaman ilçe oldu? sorusunun yanıtı, 1990’dır.
Ama asıl cevap, Güce’nin her dönem yeniden doğan, geçmişle bugünü harmanlayan ruhundadır.
Okuyuculara bir soru:
Bugünün şehirleşme sürecinde, yerel kimliğini koruyabilen kaç yer kaldı? Yorumlarda kendi yaşadığınız bölgenin tarihsel dönüşüm hikâyesini paylaşın; çünkü her kasabanın, her ilçenin anlatılmaya değer bir “Güce’si” vardır.